The Relationship Between Ethical Climate and Organizational Citizenship Behaviour: The Mediating Role of Job Satisfaction

Selçuk DEMİR

Abstract


It was aimed to determine the relationship between ethical climate and teachers’ job satisfaction and organizational citizenship behaviour in this study. Survey-based correlational design was used in this research. The sample of this study consists of 187 teachers in 19 schools that were selected randomly with cluster sampling method from the middle schools in Kırıkhan district of Hatay during the 2017-2018 academic year. Data of this study were collected by “Elementary School Ethical Climate Index”, “Job Satisfaction Scale” and “Organizational Citizenship Behaviour Scale”. According to the results of hierarchical multiple regression analysis, perceived ethical climate and job satisfaction level significantly predict organizational citizenship behaviour. Job satisfaction partially mediates the relationship between ethical climate and organizational citizenship behaviour. Based on the research results, it is helpful for administrators to build an ethical climate in their schools to enhance teachers’ satisfaction with job and provide the raise of corporate performance. 


Keywords


etik iklim, iş doyumu, örgütsel vatandaşlık davranışı, öğretmen.

Full Text:

PDF (Türkçe)

References


Akbaş, T.T. (2010). Örgütsel etik iklimin örgütsel bağlılık üzerindeki etkisi: Mobilya sanayi büyük ölçekli işletmelerinde görgül bir araştırma. KMÜ Sosyal ve Ekonomi̇k Araştırmalar Dergi̇si, 12(19), 121-137.

Ay, Ü., Kılıç, K.C. ve Biçer, M. (2009). İlaç ve sigorta sektörlerinde çalışan satış elemanlarının iş davranışlarının örgütsel etik iklim ile ilişkisi üzerine bir çalışma. Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18(2), 57-71.

Aydoğan, İ. (2013). Örgütsel vatandaşlık davranışı. H. B. Memduhoğlu ve K. YILMAZ (Ed.). Yönetimde yeni yaklaşımlar içinde (s.291-316). Ankara: Pegem akademi yayıncılık.

Barnett, T., & Vaicys, C. (2000). The moderating effect of individuals’perceptions of ethical work climate on ethical judgements and behavioral intentions. Journal of Business Ethics, 27, 351-362.

Baron, R.M., & Kenny, D.A. (1986). The moderator-mediator variable distinction in social psychological re-search: Conceptual, strategic and statistical considerations. Journal of Personality and Social Psychology, 51(6), 1173-1182.

Cullen, J.B., Victor, B., & Stephans, J. (1989). An ethical weather report: An assessing the organization’s ethical climate. Organizational Dynamics, 18(2), 50-62.

DeConinck, J.B. (2011). The effects of ethical climate on organizational identification, supervisory trust and turnover among salespeople. Journal of Business Research, 64, 617-624.

Demir, S. (2018, baskıda). Etik iklim ve okuldan ayrılma niyeti arasındaki ilişki: örgütsel bağlılığın aracılık rolü. 10.16986/HUJE.2018040551

Demir, S. ve Karakuş, M. (2015). Etik iklim ile öğretmen ve öğrencilerin güven ve motivasyon düzeyleri arasındaki ilişki. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 21(2), 183-212. doi: 10.14527/kuey.2015.008

Deshpande, S.P. (1996). The impact of ethical climate types on facets of job satisfaction: An empirical investigation. Journal of Business Ethics, 15(6), 655-660.

Dilek, H. (2005). Liderlik tarzlarının ve adalet algısının; örgütsel bağlılık, iş tatmini ve örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkilerine yönelik bir araştırma (Yayınlanmamış doktora tezi). Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gebze, Türkiye.

Elçi, M. (2005). Örgütlerde etik ikliminin personelin vatandaşlık davranışına etkisi (Yayınlanmamış doktora tezi). Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gebze, Türkiye.

Elçi, M., & Alpkan, L. (2009). The impact of perceived organizational ethical climate on work satisfaction. Journal of Business Ethics, 84, 297-311.

Eren, S.S. ve Hayatoğlu, Ö. (2011). Etik iklimin satış elemanlarının iş tutumlarına ve iş performanslarına etkisi: İlaç sektöründe bir uygulama. ZKÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 7(14), 109-128.

Field, A. (2009). Discovering Statistics using SPSS. Dubai: Oriental Press.

Frazier, P.A., Tix, A.P. ve Barron, K.E. (2004). Testing moderator and mediator effects in counseling psychology research. Journal of Counseling Psychology, 51(1), 115-134.

Griffin, M.L., Hogan, N.L., Lambert, E.G., Tucker-Gail, K.A., & Baker, D.N. (2010). Job involvement, job stress, job satisfaction, and organizational commitment and the burnout of correctional staff. Criminal Justice and Behavior, 37, 239-255.

Haynes, F. (2002). Eğitimde etik. (çev. Semra Kunt Akbaş). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

Hoffman, B.J., Blair, C.A., Maeriach, J.P., & Woehr, D.J. (2007). Expanding the criterian domain: A quantative review of the OCB literature. Journal of Applied Psychology, 92(2), 555-566.

Huang, C.-C., You, C.-S., & Tsai, M.-T. (2012). A multidimensional analysis of ethical climate, job satisfaction, organizational commitment and organizational citizenship behaviors. Nursing Ethics, 19(4), 513-529.

Jaramillo, F., Mulki, J. P., & Solomon, P. (2006). The role of ethical climate on salesperson’s role stress, job at-titudes, turnover ıntention and job performance. Journal of Personal Selling and Sales Management, 26(3), 271-282.

Jose, P.E. (2003). MedGraph-I: A programme to graphically depict mediation among three variables: The inter-net version version 2.0. Victoria Univesity of Wellington, Wellington, New Zealand. Retrieved [13.09.2010] from http://www.victoria.ac.nz/staff/paul-jose-files/medgraph/medgraph.php.

Karasar, N. (2012). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel.

Keiser, K.A., & Schulte, L. E. (2007). The development and validation of the elementary school ethical climate index. The School Community Journal, 2007, 73-88.

Kocayiğit, A. (2010). İlköğretim okullarında etik iklimin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Niğde Üniversitesi, Niğde, Türkiye.

Kreitner, R., & Kinichi, A. (2009). Organizational behaviour (9th ed.). New York: Mc Graw-Hill International Edition.

Kırel, Ç. (2000). Örgütlerde etik davranışlar, yönetimi ve bir uygulama çalışması. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Yayınları.

Martin, K.D., & Cullen, J.B. (2006). Continuities and extensions of ethical climate theory: A Meta-Analytic re-view. Journal of Business Ethics, 69, 175-194.

Murray, K. (2015). Liderk dili. (Ümit ŞENSOY, çev.). İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür yayınları. (Orijinal çalışma basım tarihi 2013)

Okpara, J.O., & Wynn, P. (2008). The impact of ethical climate on job satisfaction and commitment in Nigeria. Journal of Management Development, 27(9), 935-950.

Organ, D.W. (1988). Organizational citizenship behavior: The good soldier syndrome. Lexington, MA: Lexing-ton Books.

Organ, D.W. (1990). The motivational basis of organizational citizenship behavior. Research in Organizational Behavior, 12, 43–72.

Özdamar, K. (2003). Modern bilimsel araştırma yöntemleri. Eskişehir: Kaan Kitabevi.

Özler, D.E. (2012). Örgütsel vatandaşlık davranışı. Derya Ergün ÖZLER(Ed.). Örgütsel davranışta güncel konular içinde (s.101-133). Bursa: Ekin Yayım Dağıtım.

Robbins, S.P., & Judge, T.A. (2012). Örgütsel davranış (Çeviri. Ed.: İ. Erdem, 14. baskı). Istanbul: Nobel yayınları.

Schermerhorn, J.R., Hunt, J.G., Osborn, J.G., & Uhl-Bien, M. (2011). Organizational Behavior. Asia: John Wiley & Sons (Asia) Pte Ltd.

Şimşek, Ö.F. (2007). Yapısal eşitlik modellemesine giriş: Temel ilkeler ve LISREL uygulamaları. Ankara: Ekinoks Yayıncılık.

Victor, B., & Cullen, J.B. (1988). The organizational bases of ethical work climates. Administrative Science Quaterly, 33(1), 101-125.

Wang, Yau-De, & Hsieh, Hui-Hsien (2012). Toward a Better Understanding of the Link Between Ethical Cli-mate and Job Satisfaction: A Multilevel Analysis. J Bus Ethics, 105, 535-545.

Wentzel, K.R. (1998). Social relationships and motivation in middle school: The role of parents, teachers, peers. Journal of Educational Psychology, 90(2), 202-209.




DOI: https://doi.org/10.24106/kefdergi.3201

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


indexed by TR-DİZİN, DOAJ, SOBİAD

 


Creative Commons License  
 Kastamonu Eğitim'de yayınlanan tüm içerik ve makaleler "Creative Commons Alıntı 4.0 Uluslararası Lisansı" ile lisanslanmıştır.